ساراواک

ایالت ساراواک Negeri Sarawak نڬري ‏سراوق Bumi Kenyalang سرزمین منقارشاخیها
ایالت
پرچم
شعار(ها):  "Bersatu, Berusaha, Berbakti"
سرود: Ibu Pertiwiku
محل ایالت ساراواک در مالزی
کشور	مالزی
مرکز ایالت	کوچینگ
اشغال توسط ژاپن	۱۹۴۱-۱۹۴۵
کنترل توسط بریتانیا	۱۹۴۶-۱۹۶۳
ایالات فدراتیو مالایی	۱۶ سپتامبر ۱۹۶۳
حکومت
• سلطان	آبانگ محمد صلاح الدین
• وزیر اعظم	عبدالطالب محمود
مساحت
• کل	۱۲۴٬۴۵۰ کیلومتر مربع (۴۸۰۵۰ مایل مربع)
جمعیت  (۲۰۱۰)
• کل	۲٬۴۲۰٬۰۰۹
• تراکم	۱۹/کیلومتر مربع (۵۰/مایل مربع)
کد پستی	۹۳xxx-۹۸xxx
کد(های) منطقه	۰۸۲, ۰۸۳ , ۰۸۴ , ۰۸۵ , ۰۸۶
شاخص توسعه انسانی	۰۶۹۲ high
وبگاه	www.sarawak.gov.my

ساراواک (به مالایی: Sarawak، سراوق) (تلفظ در زبان مالایی: سَراواع) معروف به سرزمین منقارشاخی‌ها، ایالتی در کشور مالزی است.

پیشینه

در سال ۱۸۳۹، یک انگلیسی به نام جیمز بروک (۱۸۰۳-۱۸۶۸) با ثروتی که به ارث برده بود یک کشتی تفریحی خریداری کرد و آن را مسلح ساخت. با این کشتی به سنگاپور رفت و سپس در پی ماجراجویی به بورنئو عزیمت کرد. در آنجا به خدمت سلطان برونئی در آمد که در آن زمان طعمه جنگ داخلی بود. در سال ۱۸۴۱ لقب راجا به او اهداء شد و از آن پس در منطقه کوچینگ حکومت کرد. این آغاز تشکیل یک امپراتوری خصوصی برای بروک و دو جانشین بود.

ساراواک در فردای جنگ دوّم جهانی به سال ۱۹۴۶ به مستعمرات انگلیس ملحق شد و در سال ۱۹۶۳ به استقلال رسید و به فدراسیون مالزی پیوست.

سیاست

حزب خلق متحد ساراواک، حزب دموکرات ترقی خواه ساراواک، حزب بومیان سارواک، حزب ملی ساراواک از احزاب سیاسی این ایالت هستند.

جغرافیا

این ایالت در مالزی شرقی و در شمال غربی جزیره بورنئو قرار دارد و مرکز آن شهر کوچینگ است.

این ایالت که به "سرزمین منقارشاخیها" معروف شده بزرگ‌ترین ایالت کشور مالزی است.

مهم‌ترین شهر و پایتخت آن کوچینگ است که جمعیت آن طبق آمار سال ۲۰۰۰ به ۴۵۸٬۳۰۰ نفر می‌رسد و کل جمعیت نیز بالغ بر ۲٬۱۷۶٬۸۰۰ نفر است.

شهرهای دیگر عبارت‌اند از :

سیبو با ۲۵۴٬۰۰۰ نفر جمعیت، بینتولو با ۱۷۶٬۸۰۰ نفر جمعیت و میری با ۲۶۳٬۰۰۰ نفر جمعیت.

تقسیمات اداری

ایالت ساراواک متشکل از ۱۲ بخش (bahagian، بهاݢين‎)، که خود متشکل از ۴۶ دایره (daerah، داءيره) می‌باشند؛ و در زیرمجموعهٔ بعضی از این دایره‌ها، «زیردایره» (daerah kecil، داءيره كچيل) نیز به تعداد ۲۳ عدد وجود دارد. هر دایره یا زیردایره نیز به تعدادی «مقیم» (mukim، مقیم) تقسیم شده است.

ردیف		نام	مرکز اداری	نام به مالایی (خط رومی)	نام به مالایی (خط جاوی)	جمعیت (۲۰۲۰)	مساحت (km۲)
۱	-	بخش بتونگ	بِتونگ	Bahagian Betong	بهاݢين بتوڠ	۱۰۸٬۲۰۶	۴٬۱۸۰٫۸
	۱	دایرهٔ بِتونگ	بِتونگ	Daerah Betong	داءيره بتوڠ	۴۷٬۲۱۱	۱٬۵۳۳٫۸
	-	زیردایرهٔ دباک	دباک	Daerah kecil Debak	داءيره كچيل ديبق	۱۰٬۲۴۰	۲۹۰٫۷
	-	زیردایرهٔ سپائوه	سپائوه	Daerah kecil Spaoh	داءيره كچيل سڤاءوه	۱۱٬۴۳۸	۵۳۲٫۱
	۲	دایرهٔ پوسا	پوسا	Daerah Pusa	داءيره ڤوسا	۱۹٬۵۵۷	۹۶۰٫۱
	-	زیردایرهٔ مالودام	مالودام	Daerah kecil Maludam	داءيره كچيل مالودم	۶٬۱۱۲	۴۷۹٫۰
	۳	دایرهٔ ساراتوک	ساراتوک	Daerah Saratok	داءيره سراتوق	۲۳٬۰۳۴	۷۹۷٫۷
	-	زیردایرهٔ نانگا بودو	نانگا بودو	Daerah kecil Nanga Budu	داءيره كچيل نڠا بودو	۴٬۲۱۳	۲۶۴٫۵
	۴	دایرهٔ کابونگ	کابونگ	Daerah Kabong	داءيره كابوڠ	۱۸٬۴۰۴	۸۸۹٫۲
	-	زیردایرهٔ روبان	روبان	Daerah kecil Roban	داءيره كچيل روبن	۷٬۲۱۰	۲۸۸٫۴
۲	-	بخش بینتولو	بینتولو	Bahagian Bintulu	بهاݢين بينتولو	۲۳۰٬۱۷۲	۱۲٬۱۶۶٫۲
	۵	دایرهٔ بینتولو	بینتولو	Daerah Belaga	داءيره بينتولو	۱۷۸٬۶۴۶	۱٬۹۹۱٫۰
	۶	دایرهٔ تاتاو	تاتاو	Daerah Tatau	داءيره تاتاو	۳۱٬۹۲۰	۴٬۹۴۶٫۰
	۷	دایرهٔ سبائوه	سبائوه	Daerah Sebauh	داءيره سيباءوه	۱۹٬۶۰۶	۵٬۲۲۹٫۲
۳	-	بخش ساریکئی	ساریکئی	Bahagian Sarikei	بهاݢين ساريكي	۹۵٬۱۳۳	۴٬۵۵۹٫۵
	۸	دایرهٔ پاکان	پاکان	Daerah Pakan	داءيره ڤاكن	۱۵٬۴۶۲	۹۲۵٫۰
	۹	دایرهٔ جولاو	جولاو	Daerah Julau	داءيره جولاو	۱۵٬۳۳۳	۱،۷۰۳٫۴
	۱۰	دایرهٔ ساریکئی	ساریکئی	Daerah Sarikei	داءيره ساريكي	۴۴٬۰۳۹	۹۸۵٫۰
	۱۱	دایرهٔ مرادونگ	مرادونگ	Daerah Meradong	داءيره مرادوڠ	۲۰٬۲۹۹	۷۱۹٫۰
۴	-	بخش ساماراهان	کوتا ساماراهان	Bahagian Samarahan	بهاݢين سماراهن	۶۹۴٬۳۲۷	۴٬۵۵۹٫۵
	۱۲	دایرهٔ اساجایا	اساجایا	Daerah Asajaya	داءيره اساجاي	۳۳٬۶۰۶	۷۲۲٫۰
	-	زیردایرهٔ سادونگ جایا	سادونگ جایا	Daerah kecil Sadong Jaya	داءيره كچيل سادوڠ جاي	۱۰٬۹۵۴	۳۳۲٫۵
	۱۳	دایرهٔ ساماراهان	کوتا ساماراهان	Daerah Samarahan	داءيره سماراهن	۱۲۸٬۲۸۴	۴۱۷٫۵
	۱۴	دایرهٔ سبویاو	سبویاو	Daerah Sebuyau	داءيره سبوياو	۱۳٬۲۰۰	۶۲۵٫۱
	۱۵	دایرهٔ سیمونجان	سیمونجان	Daerah Simunjan	داءيره سيمونجن	۲۱٬۷۸۷	۱٬۶۰۵٫۶
	۱۶	دایرهٔ گدونگ	گدونگ	Daerah Gedong	داءيره ݢدوڠ	۱۴٬۴۲۴	۶۱۲٫۰
۵	-	بخش سری امان	سیمانگّانگ	Bahagian Sri Aman	بهاݢين سري امان	۱۱۱٬۴۳۱	۵٬۴۴۶٫۳
	۱۷	دایرهٔ پانتو	پانتو	Daerah Pantu	داءيره ڤنتو	۱۰٬۴۲۵	۷۴۴٫۰
	۱۸	دایرهٔ سری امان	سیمانگّانگ	Daerah Sri Aman	داءيره سري امان	۶۱٬۱۳۸	۱٬۹۲۴٫۵
	۱۹	دایرهٔ لوبوک آنتو	لوبوک آنتو	Daerah Lubok Antu	داءيره لوبوق انتو	۳۳٬۱۲۴	۲٬۳۳۸٫۴
	-	زیردایرهٔ انکیلیلی	انکیلیلی	Daerah kecil Engkilili	داءيره كچيل ايڠكيليلي	۱۸٬۱۵۰	۹۹۷٫۴
	۲۰	دایرهٔ لینگّا	لینگّا	Daerah Lingga	داءيره ليڠڬ	۶٬۷۴۴	۴۳۹٫۴
۶	-	بخش سریان	سریان	Bahagian Serian	بهاݢين سريان	۱۴۴٬۳۰۲	۲٬۰۳۹٫۹
	۲۱	دایرهٔ تِبِدو	تِبِدو	Daerah Tebedu	داءيره تبدو	۲۵٬۲۳۲	۶۵۶٫۰
	۲۲	دایرهٔ سریان	سریان	Daerah Serian	داءيره سريان	۸۵٬۳۴۵	۱٬۷۷۴٫۶
	-	زیردایرهٔ تِباکانگ	بالای رینگین	Daerah kecil Balai Ringin	داءيره كچيل بالاي ريڠين	۱۵٬۴۴۴	۵۸۴٫۰
	-	زیردایرهٔ تِباکانگ	تباکانگ	Daerah kecil Tebakang	داءيره كچيل تباکڠ	۱۱٬۸۴۲	۳۱۲٫۴
	۲۳	دایرهٔ سیبوران	سیبوران	Daerah Siburan	داءيره سيبورن	۲۷٬۲۸۶	۳۵۹٫۷
۷	-	بخش سیبو	سیبو	Bahagian Sibu	بهاݢين سيبو	۲۹۹٬۷۸۳	۸٬۲۷۸٫۳
	۲۴	دایرهٔ سیبو	سیبو	Daerah Sibu	داءيره سيبو	۲۵۱٬۵۴۱	۲٬۲۲۹٫۸
	۲۵	دایرهٔ سلانگاو	سلانگاو	Daerah Selangau	داءيره سلاڠاو	۲۱٬۸۹۶	۳٬۷۹۵٫۰
	۲۶	دایرهٔ کانوویت	کانوویت	Daerah Kanowit	داءيره كانوويت	۲۶٬۳۴۶	۲٬۲۵۳٫۵
۸	-	بخش کاپیت	کاپیت	Bahagian Sibu	بهاݢين سيبو	۱۳۱٬۰۳۲	۳۸٬۹۳۴٫۰
	۲۷	دایرهٔ بِلاگا	بِلاگا	Daerah Belaga	داءيره بلاڬ	۴۰٬۴۹۰	۱۹٬۴۰۳٫۲
	-	زیردایرهٔ سونگای آساپ	سونگای آساپ	Daerah kecil Sungai Asap	داءيره كچيل سوڠاي اسڤ	۱۲٬۸۵۲	۲٬۱۲۰٫۰
	۲۸	دایرهٔ بوکیت مابونگ	بوکیت مابونگ	Daerah Song	داءيره بوکيت مابوڠ	۳۵٬۲۶۹	۱۱٬۸۳۴٫۰
	۲۹	دایرهٔ سونگ	سونگ	Daerah Song	داءيره سوڠ	۱۹٬۲۵۲	۳٬۹۳۵٫۲
	۳۰	دایرهٔ کاپیت	کاپیت	Daerah Kapit	داءيره كاڤيت	۳۶٬۰۳۰	۱۵٬۵۹۵٫۶
	-	زیردایرهٔ نانگا مِریت	نانگا مِریت	Daerah kecil Nanga Merit	داءيره كچيل نڠا ميريت	۴٬۲۳۴	۲٬۱۸۵٫۰
۹	-	بخش کوچینگ	کوچینگ	Bahagian Kuching	بهاݢين كوچيڠ	۶۹۴٬۳۲۷	۴٬۵۵۹٫۵
	۳۱	دایرهٔ بائو	بائو	Daerah Bau	داءيره باءو	۵۲٬۶۴۳	۸۸۴٫۴
	۳۲	دایرهٔ پاداوان	پاداوان	Daerah Padawan	داءيره ڤاداون	۵۰٬۷۸۱	۵۲۶٫۲
	۳۳	دایرهٔ کوچینگ	کوچینگ	Daerah Kuching	داءيره كوچيڠ	۵۵۸٬۴۲۴	۸۹۵٫۱
	۳۴	دایرهٔ لوندو	لوندو	Daerah Lundu	داءيره لوندو	۳۳٬۴۷۹	۱٬۸۱۲٫۳
	-	زیردایرهٔ سماتان	سماتان	Daerah kecil Sematan	داءيره كچيل سماتن	۷٬۱۰۷	۴۷۲٫۵
۱۰	-	بخش لیمبانگ	لیمبانگ	Bahagian Limbang	بهاݢين ليمبڠ	۹۱٬۲۶۱	۷٬۷۹۰٫۰
	۳۵	دایرهٔ لاواس	لاواس	Daerah Lawas	داءيره لاوس	۴۶٬۲۰۰	۳٬۸۱۱٫۹
	-	زیردایرهٔ تروسان	تروسان	Daerah kecil Trusan	داءيره كچيل تروسن	۴٬۸۸۰	۶۸۰٫۰
	-	زیردایرهٔ سوندار	سوندار	Daerah kecil Sundar	داءيره كچيل سوندر	۶٬۳۴۰	۴۱۲٫۵
	۳۶	دایرهٔ لیمبانگ	بلورو	Daerah Limbang	داءيره ليمبڠ	۴۵٬۰۶۱	۳٬۹۷۸٫۱
	-	زیردایرهٔ نانگا مِدامیت	نانگا مدامیت	Daerah kecil Nanga Medamit	داءيره كچيل نڠا مداميت	۸٬۱۱۰	۱٬۸۵۰٫۰
۱۱	-	بخش موکاه	موکاه	Bahagian Mukah	بهاݢين موكه	۱۰۷٬۱۶۱	۶٬۹۹۷٫۶
	۳۷	دایرهٔ تانجونگ مانیس	تانجونگ مانیس	Daerah Tanjung Manis	داءيره تنجوڠ مانيس	۷٬۹۴۶	۳۴۲٫۰
	۳۸	دایرهٔ دارو	دارو	Daerah Mukah	داءيره دارو	۱۹٬۴۷۷	۷۲۲٫۱
	۳۹	دایرهٔ دالات	دالات	Daerah Dalat	داءيره دالت	۲۱٬۱۴۷	۹۱۴٫۵
	-	زیردایرهٔ اویا	اویا	Daerah kecil Oya	داءيره كچيل اوي	۶٬۰۱۲	۳۴۷٫۰
	۴۰	دایرهٔ ماتو	ماتو	Daerah Matu	داءيره ماتو	۱۷٬۳۱۶	۱٬۶۰۰٫۱
	-	زیردایرهٔ ایگان	ایگان	Daerah kecil Igan	داءيره كچيل ايڬن	۲٬۹۸۹	۲۵۹٫۰
	۴‍۱	دایرهٔ موکاه	موکاه	Daerah Mukah	داءيره موكه	۴۱٬۲۷۵	۵٬۰۲۰٫۰
	-	زیردایرهٔ بالینگیان	بالینگیان	Daerah kecil Balingian	داءيره كچيل باليڠين	۱۴٬۳۱۱	۳٬۰۳۲٫۰
۱۲	-	بخش میری	میری	Bahagian Miri	بهاݢين ميري	۲۳۰٬۱۷۲	۱۲٬۱۶۶٫۲
	۴۲	دایرهٔ بِلورو	بلورو	Daerah Beluru	داءيره بلورو	۲۸٬۶۹۵	۴٬۶۱۰٫۱
	-	زیردایرهٔ تینجار	تینجار	Daerah kecil Tinjar	داءيره كچيل تينجر	۱۵٬۳۱۰	۳٬۴۰۵٫۱
	۴۳	دایرهٔ تلانگ اوسان	تلانگ اوسان	Daerah Telang Usan	داءيره تلڠ اوسن	۱۷٬۴۰۶	۹٬۸۳۷٫۹
	-	زیردایرهٔ لونگ بدیان	لونگ بدیان	Daerah kecil Long Bedian	داءيره كچيل لوڠ بدين	۳٬۵۱۸	۲٬۶۴۹٫۰
	-	زیردایرهٔ لونگ لاما	لونگ لاما	Daerah kecil Long Lama	داءيره كچيل لوڠ لاما	۵٬۲۳۰	۲٬۱۴۰٫۰
	۴۴	دایرهٔ سوبیس	سوبیس	Daerah Subis	داءيره سوبيس	۵۷٬۲۸۹	۳٬۷۲۹٫۷
	-	زیردایرهٔ نیاه-سوای	نیاه-سوای	Daerah kecil Niah-Suai	داءيره كچيل نياه-سواي	۲۳٬۱۲۴	۱٬۱۰۲٫۵
	۴۵	دایرهٔ مارودی	مارودی	Daerah Marudi	داءيره مارودي	۱۷٬۳۹۶	۳٬۸۹۲٫۴
	-	زیردایرهٔ مولو	مولو	Daerah kecil Mulu	داءيره كچيل مولو	۳٬۱۲۰	۱٬۲۱۴٫۳
	۴۶	دایرهٔ میری	میری	Daerah Miri	داءيره ميري	۲۴۸٬۸۷۷	۴٬۷۰۷٫۰
	-	زیردایرهٔ باریو	باریو	Daerah kecil Bario	داءيره كچيل باريو	۱٬۴۹۶	۴٬۲۲۸٫۰

منابع

• SarawakReport