پرش به محتوا

شاهان آرتسرونی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
شاهان آرتسرونی
Շահան Արծրունի
آرتسرونی در سال ۲۰۲۶
زادهٔ۸ ژوئن ۱۹۴۳
استانبول، ترکیه
درگذشت۲۱ اکتبر ۲۰۲۶ (۸۳ سال)
نیویورک، ایالات متحده
تحصیلات
پیشه‌ها
  • نوازنده پیانو کلاسیک
  • تهیه‌کننده موسیقی
  • نویسنده
جوایزمدال موسس خورناتسی
وبگاه

شاهان آرتسرونی ((به انگلیسی: Şahan Arzruni)؛ ترکی استانبولی: [ʃaˈhan aɾzɾuˈni] ⓘ؛ ارمنی: Շահան Արծրունի؛ ۸ ژوئن ۱۹۴۳ – ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶) نوازنده پیانو، تهیه‌کننده موسیقی، موسیقی‌شناس و مدرس موسیقی ارمنی‌تبار اهل ترکیه بود که در نیویورک اقامت داشت. او درباره موسیقی سنتی ارمنی تحقیق کرد و آثار آهنگسازان ارمنی، از جمله زنان را نواخت و موسیقی ارمنی را به مخاطبان بین‌المللی معرفی نمود.

اوایل زندگی و تحصیلات

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]

آرتسرونی (که به‌صورت Artsruni نیز حرف‌نویسی می‌شود)، که نام خانوادگی‌اش متعلق به یک خاندان اشرافی باستانی ارمنی است، در ۸ ژوئن ۱۹۴۳ در استانبول ترکیه متولد شد. پدرش استپان ژیرایر آرتسرونی و مادرش مریم کالپاک بود. آهنگساز سیروارد گالباگیان گارامانوک خاله او بود که آرتسرونی را تشویق کرد تا در چهار سالگی نواختن پیانو را آغاز کند؛ او در پنجسالگی در انظار عمومی ظاهر شد.[۱] او تحصیلات عمومی خود را در دبیرستان‌های ارمنی اسایان و گتروناگان گذراند. او در کنسرواتوار شهرداری استانبول (اکنون کنسرواتوار دولتی دانشگاه استانبول)، پیانو را نزد فردی استاتزر و هارمونی را نزد راشیت آبد آموخت.[۲]

او در سال ۱۹۶۴ برای ادامه تحصیل در مدرسه جولیارد با بورسیه بنیاد گالوست گلبنکیان به شهر نیویورک نقل مکان کرد. در آنجا استادان اصلی او ساشا گورودنیتسکی در پیانو، فلیکس گالیمیر در موسیقی مجلسی، جوزف بلاک در ادبیات پیانو و هال اورتون در آهنگسازی بودند. آرتسرونی از جولیارد فارغ‌التحصیل شد و مدرک کارشناسی علوم خود را در سال ۱۹۶۷ و مدرک کارشناسی ارشد علوم را در سال ۱۹۶۸ دریافت کرد.[۳] آرتسرونی همچنین تحصیلات دکترا را در دانشگاه نیویورک دنبال کرد.

فعالیت حرفه‌ای

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]

آرتسرونی به ریشه‌های موسیقی میراث ارمنی خود علاقه‌مند بود.[۴][۵] او درباره موسیقی سنتی ارمنی تحقیق کرد و مجموعه‌ای از موسیقی پیانو ارمنی را در سه صفحه ال‌پی ضبط کرد و همچنین در تهیه موسیقی ابزاری و آوازی ارمنی در هشت صفحه ال‌پی مشارکت داشت. او مقالاتی ارائه کرد و سمپوزیوم‌هایی را برای دانشگاه کلمبیا، دانشگاه هاروارد و دانشگاه میشیگان سازماندهی نمود. او نویسنده کتاب‌ها و همکار در نگارش مقالات برای مجلات آکادمیک و چندین ویرایش از فرهنگنامه موسیقی و موسیقی‌دانان نیو گروو و فرهنگ لغت قرون وسطی بود.

او به عنوان هنرمند استاین‌وی نامیده شد و با یک پیانوی تاریخی استاین‌وی متعلق به سال ۱۸۶۹ از مجموعه موزه هنر متروپولیتن برای اولین جشن از جشن‌های صدسالگی موزه اجرا کرد.[۶] در سال ۲۰۰۱، آرتسرونی به دعوت کتابخانه کنگره، سخنرانی‌ای درباره سرودهای مذهبی ارمنی در واشینگتن، دی.سی. ایراد کرد.[۷]

آرتسرونی با ویکتور بورگه، در نقش مکمل در کنسرت‌های بورگه از اواخر دهه ۱۹۶۰ همکاری کرد و همراه با بورگه در «رویال واریته شو» سال ۱۹۸۰ ظاهر شد، جایی که آن‌ها تنظیم کمدی کلاسیک بورگه برای دوئت پیانو از راپسودی مجار شماره ۲ لیست را اجرا کردند.[۸][۹] آن‌ها حدود ده سال با هم برنامه اجرا کردند.

آرتسرونی رسیتال‌هایی را به نفع خیریه‌های ارمنی اجرا کرد. او بر موسیقی آهنگسازان ارمنی مانند کومیتاس، آرام خاچاتوریان، آلان هوهانس، آرنو باباجانیان، تیگران مانسوریان و آلکساندر هاروتیونیان تمرکز داشت. او در برنامه‌های تلویزیونی و رادیویی مانند «نمایش امشب با اجرای جانی کارسون»، «مایک داگلاس شو» و تعدادی از ویژه‌برنامه‌های PBS ظاهر شد. او برای شبکه‌های رادیویی اروپایی، از جمله بی‌بی‌سی ضبط کرد. آرتسرونی در کاخ سفید و همچنین در دربار کشورهای لندن، کپنهاگ و استکهلم اجرا کرد. در سال ۲۰۰۸، به او «استادی افتخاری» از کنسرواتوار دولتی کومیتاس ایروان در ارمنستان اعطا شد. در سال ۲۰۱۵، او مدال موسس خورناتسی ریاست‌جمهوری، بالاترین جایزه فرهنگی جمهوری ارمنستان را دریافت کرد.[۱۰]

در سال ۲۰۱۷، او با حمایت صندوق امداد ارمنی سفر به ارمنستان را آغاز کرد تا از بیش از ۵۰ مکان، از جمله در جمهوری آرتساخ بازدید کند، از مدارس موسیقی دیدن نماید، مسترکلاس‌هایی برگزار کند و کنسرت‌های خیریه اجرا نماید. در طول دنیاگیری کووید-۱۹، آرتسرونی مجموعه‌ای از مینی‌کنسرت‌های آنلاین با عنوان «با هم برای ارمنستان» را برای کمک مالی به ارمنستان مدیریت کرد.[۱۱][۱۲]

آرتسرونی برای انجمن میراث موسیقی (Musical Heritage Society)، نیو ورلد رکوردز، گود میوزیک (Good Music)، کامپوزرز رکوردینگز (Composers Recordings)، هارتس آو اسپیس، فیلیپس، وارز ساراباند، پازیتیولی آرمنیان (Positively Armenian)، کالان موزیک و AGBU ضبط کرده است.

زندگی شخصی

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]

آرتسرونی در شهر نیویورک اقامت داشت.

آرتسرونی در ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶ در سن ۸۳ سالگی در خانه‌اش در منهتن درگذشت.[۲]

جوایز

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]

ترانه‌شناسی

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]

نوازنده

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]

تهیه‌کننده

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]

نوشته‌ها

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]
  • Քրիստափոր Կարա-Մուրզայի կեանքը կը վերածուի լաւ պատմուած զրոյցի [زندگی کریستاپور کارا-مورزا به داستانی تاثیرگذار تبدیل می‌شود] (به ارمنی). استانبول: Jamanak، ۱۴ ژوئن ۲۰۱۴. ص. ۳.

پانویس

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]
  1. ↑ "Հրաշք մանուկ – Շահան Արծրունի (Wunderkind: Sahan Arzruni)". Marmara. 14 November 1949.
  2. 1 2 3 "Arzruni passed away". Agos. 21 October 2026. Retrieved 27 October 2026.
  3. ↑ "Alumni News: February 2010". Juilliard.edu. Archived from the original on 12 February 2011. Sahan Arzruni (Diploma '65, BS '67, MS '68, piano)
  4. ↑ Avakian, Florence (22 September 2013). "Noted Pianist Sahan Arzruni to Perform in New York October 20" (in English). No. 276. South Orange, New Jersey, USA: Armenian Interests. pp. 11–12.
  5. ↑ "Շահան Արծրունի ներկայիս կը պատրաստէ նոր ձայնագրութիւն մը (Şahan Arzruni is preparing a New Recording)" (in Armenian). No. 10332. Istanbul. Jamanak. 28 January 2014. pp. 1, 4.
  6. ↑ Page, Tim (26 September 1983). "Concert: Arzruni at Museum". The New York Times. p. C10. Retrieved 22 August 2023.
  7. ↑ "Sahan Arzruni to Deliver Ninth Annual Vardanants Day Armenian Lecture-Recital". Library of Congress.
  8. ↑ Jensen, Jacob (1 January 2014). Victor Borge: Mennesket Bag Smilet. Denmark: People's Press. pp. 172, 232, 285, 287, 288, 290, 313, 336, 386. ISBN 978-87-7137-660-9.
  9. ↑ Kozinn, Allan (17 July 1988). "Review/Concert; Victor Borge's Melange Of Relics and Inspiration". The New York Times (in English). p. Section 1, Page 39. Retrieved 22 August 2023.
  10. ↑ "ԱՐԽԻՒ – 300516". www.normarmara.com. Archived from the original on 10 June 2016.
  11. ↑ "Fund for Armenian Relief "Together for Armenia" concert series". YouTube. Parev TV. 28 July 2020. Archived from the original on 15 December 2021. Retrieved 3 August 2020.
  12. ↑ "Միասնաբար առ Հայաստան (Together for Armenia)" (in Armenian). No. 12342. Istanbul. Jamanak. 15 September 2020. p. 3.
  13. ↑ "Şahan Arzruni". AGBU. 8 May 2025. Retrieved 27 October 2026.
  14. ↑ Mirror-Spectator, The Armenian (5 February 2020). "A New Look at Alan Hovhannes". The Armenian Mirror-Spectator (in American English). Retrieved 17 February 2020.
  15. ↑ Paget, Clive. "Musical America". Musical America. Performing Arts Resources, LLC. Retrieved 6 April 2021.
  16. ↑ Yedig, Serhan (March 2015). "Şahan Arzruni". No. 101. Turkey: Andante. pp. 36, 37.
  17. ↑ Barnett, Rob. "Alan HOVHANESS (1911–2000) 80th Birthday Celebration – 1991". Music Web International. Retrieved 10 August 2020.

مطالعه بیشتر

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]

پیوند به بیرون

[ویرایش متنی | اشتراک‌گذاری]
برگرفته از «https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=شاهان_آرتسرونی&oldid=44897485»